UA-118292059-1

BrandXXI

Voetbalshop

Voetbalshop.nl, de webwinkel voor voetballiefhebbers die is voortgekomen uit de Badge Groep in Woerden – vanouds een grote verkoper van goedgekeurde clubmerchandise – opent in de zomer van 2020 een stuk of elftal shop bij gevestigde clubs.

Het is eigenlijk vooral een slimme samenwerking tussen de Badge Groep en bestaande fanshops waarbij het bedrijf in Woerden de inkoop en de distributie op zich neemt, terwijl lokale winkeliers doorgaan met wat ze altijd al deden: verkopen. Badge Groep zal uiteraard marge moeten gaan delen, maar kan dat wellicht goedmaken door meerverkoop (ten koste van andere groothandels). Eerder had Badge Groep al zogenaamde whitelabel shops bij onder andere PSV en shop-in-shops bij andere teams.

Roland Heerkens (de vroegere Mister Badge) ziet in zijn nieuwe netwerk ook een mooi distributiesysteem voor de elftalkleding die hij sinds 2015 maakt voor inmiddels circa 150 clubs die met Badge Teamwear een contract hebben voor verenigingskleding. In deze samenwerking kan elke deelnemende club een eigen clubshop openen waar leden kunnen bestellen.

Voetbalshop.nl verkoopt onder andere outfits van Adidas, Puma en Nike.

Barbour

Barbour is een Britse producent van waxed cotton coats, oftewel waterbestendige jassen. Het bedrijf is opgericht door John Barbour in 1894, die zijn producten verkocht aan vissers en andere zeelieden. Boeren stelden de regenkleding echter ook op prijs. Deze jassen zijn dan ook onlosmakelijk verbonden met de typische Britse country style, net zoals de laarzen van Wellington. Beide merken zijn bijna een soortnaam in het Verenigd Koninkrijk.

Barbour & Sons meldde over 2019 een omzet van £225 miljoen, met een winst van £39 miljoen. Het bedrijf is nog steeds in bezit van de familie, alleen staan nu vrouwelijke nazaten aan het roer. De ontwikkeling kent ups & downs, zeker nadat de van oorsprong functioneel gerichte onderneming een lifestyle brand werd. Dan ontstaan er enorme pieken als je aanbod opgepikt wordt door de trendsetters, en diepe dalen als die naar hun nieuwe voorkeur overstappen.

[in bewerking]

Orphan Brands

In de merkenleer is een aparte rol gereserveerd voor merken die liefdeloos in wees- en bejaardenoorden een bestaan lijden waarbij ze min-of-meer aan hun lot worden overgelaten of het slachtoffer zijn van geldbeluste beheerders. Ze hebben hun oorspronkelijke functie verloren. Zijn door de familie verlaten. Hun enige bestaansrecht is een licht aha-effect bij de consument.

Kodak scheermesjesDeze week zijn bij Koopjedeal scheermesjes van Kodak in de aanbieding. Scheermesjes van Kodak?! Twintig stuks met houder van €29,99 voor €9,99.

Kodak

We kennen Kodak nog als een merk dat groot was in fotografie. Zo groot dat een kreet uit de reclamecampagnes van het bedrijf zelfs in ons taalgebruik vereeuwigd is, het kodak-moment. Die uitdrukking kreeg later de cynische bijbetekenis: zakelijke kans gemist. Begin jaren tachtig had het bedrijf meer dan 10 miljard dollar omzet. In 2012 ging Kodak failliet.

Kodak cameraKodak is in 1888 geregistreerd door George Eastman, dus het is een merk met een enorme historie. Na het faillissement vond er een gedeeltelijke doorstart plaats onder de naam Kodak Alaris, onder hoede van het eigen Britse pensioenfonds. Daar vinden we een ratjetoe aan activiteiten. Zo worden er posters en met eigen foto’s bedrukte mokken verkocht onder het label Kodakmoments. Deze divisie heeft ook een B-to-B tak die dhz-drukwerkcomputers verkoopt aan retailers. En ze doen iets met hypotheken.

Kodak ImageOok bij Eastman Kodak zelf bleef na het faillissement bestaan, want nadat alle schuldenaars betaald waren uit de opbrengst van de uitverkoop resteerde er nog een bedrijf dat van de rechter aan de beurs genoteerd mocht blijven. De onderneming maakt nog steeds film en fotopapier, maar het verhuurt ook de oude Eastman Kodak industrieparken.

Licensing

Tegelijkertijd wordt door Eastman Kodak de naam en het beeldmerk in licentie gegeven aan derden. Dat is een manier om oude merken uit te melken. Geef het in licentie aan een batterijfabriek, een inktcartridge-producent, een zonnebrillenfabriek en een scheermessenverkoper, dan levert het nog wat extra op.

Degene die genoemde scheermesjes laat maken en verkoopt is Strand Europe in Engeland, tevens licentiehouder van het merk voor batterijen en zaklampen. Strand Europe heeft lokale groothandels zoals het bedrijf Base World Trading, gevestigd in woonhuis in een voorstadje van Barcelona. Dat bedrijf zien we ook verkopen op Amazon.nl.

Kijk overigens goed naar dat beeldmerk, want dat kent verschillende varianten. Met tekst horizontaal en verticaal, en toch blijft de vorm altijd herkenbaar als Kodak.

Mr Butler

Restaurants zijn voor een groeiend deel van hun omzet afhankelijk van bestel- en bezorgdiensten zoals Deliveroo en Thuisbezorgd. Die vragen voor hun dienstverlening een vergoeding van 30% met en 13% zonder thuisbezorging.

Tijdens de corona-shutdown hebben restaurants veel omzet verloren. Nu ze weer open mogen, zijn ze door de 1,5 meter-regel niet in staat snel te herstellen. Bezorging blijft een noodzakelijke aanvulling. Maar dan is de vergoeding een struikelblok. Er lijkt ruimte voor andere bestel-apps.

MrButlerHorecagroothandel Sligro speelt daar op in met MrButler, een Nederlandse bestel-app. De dienst is nu beschikbaar in Venlo en vanaf eind juli ook in Nijmegen en Den Bosch. Sligro vraagt een vergoeding van 19% met en 7,5% zonder bezorging. Daarvan wordt 3% toegevoegd als inkooptegoed op rekening van Sligro. Dat gaat dus weer terug naar de horeca-ondernemer. Voornemen is MrButler ook in andere grote steden te activeren.

Zuurwerk

natuurazijnIn Heerhugowaard staat de grootste natuurazijnfabriek van Europa. In een hele serie gekoppelde silo’s wordt azijn gemaakt van alcohol, dat op zijn beurt gemaakt is van graan of suikerbiet. Die azijn wordt vervolgens verwaterd tot een zuurgraad die van geval tot geval verschilt. In Scandinavië is 10% tot 12% azijnzuur gemeengoed; in Nederland vinden we 4% tot 6% voldoende.

De Burg Group is een familiebedrijf dat al bestaat sinds 1947, toen Cees Bakker het Alkmaarse bedrijf Groenland kocht. Die firma is destijds omgedoopt tot De Burg. Inmiddels wordt de onderneming gerund door de tweede generatie die de productie gemoderniseerd heeft en overnames niet schuwt, terwijl de derde generatie klaar staat. De totale omzet is meer dan 100 miljoen euro.

schoonmaakazijnBehalve natuurazijn produceert de Burg Group ook siropen en diksappen in Ter Aar en reinigingsmiddelen in Klundert. Het merendeel wordt afgezet onder huismerk van grote retailers, maar de groep heeft zelf ook diverse merken.

Tromp & Rueb

Eén van de merken van de groep is Tromp & Rueb. Dat merk heeft voorgangers die terug te voeren zijn tot een azijn- en mostermakerij die in 1663 in Delfshaven is opgericht. Het merk is sinds 1992 onderdeel van de Burg Groep. Op Foodtube is te zien hoe dit label koken met azijn stimuleert door chefkok Bart aan het werk te zetten.

Een Duits merk van Burg is Melita Essig, overgenomen uit de boedel van de familie Weymar in Bad Homburg. In België is Burg actief met het merk L’Etoile, overgenomen in 2007. In Tsjechië bezit Burg het merk Bzenecky Ocet. In Frankrijk is Fuchs overgenomen.

Ranja

De limonadesiroop Ranja is in 1920 voor het eerst op de markt gebracht door de firma C. Polak G. Zn in Groningen. Dat was eigenlijk een likeurproducent, maar voor alcoholvrije drinkers had hij Grenadine gelanceerd, een siroop op basis van granaatappel. Grenadine is bovendien een bekende verzoeter van bier of cider. Als merk is Grenadine echter tamelijk zwak, want dat is in Frankrijk een soortomschrijving van siroop op basis van granaatappels. Ranja is op zijn beurt afgeleid van sinaasappels oftewel naranja.

RanjaNa de oorlog is de productie van Ranja in Groningen hervat door het bedrijf CP, dat ook een bessenvariant (Rojo), citroenvariant (Risso), grapefruitvariant (Grefita) en kersenvariant (Cerisso) lanceerde. Dan volgen overnames door Oranjeboom en later Allied Breweries – dat de naam Oranjeboom vervangt door Skol. Na alle omzwervingen komt het merk in handen van Burg dat de productie van siropen verzorgt onder eigen naam en voor talloze opdrachtgevers.

In 2015 is het merk ondergebracht in een joint-venture met investeringsmaatschappij Nederlands MerkGoed die zich toelegt op re-vitalisering van oude merken. De feitelijke productie blijft gewoon in handen van Burg. Vier jaar later neemt Vrumona een meerderheidsbelang van 51% in Ranja BV. De nieuwe Ranja is een ander product dan oude klanten gewend zijn, want de eisen met betrekking tot siropen zijn behoorlijk veranderd over de jaren. Het nieuwe management legt zich toe op de merkondersteuning en het verwerven van schapruimte bij supermarkten.

Controverse

In 2015 werd het bedrijf beboet door de ACM omdat de azijnbrouwers betrokken bleken bij een kartel. Met collega’s van Kühne in Duitsland waren afspraken gemaakt om de prijs van natuurazijn op niveau te houden. Beide bedrijven leveren azijn aan grootafnemers en winkelketens zoals Aldi, Lidl en AH, dus het was wel begrijpelijk dat ze niet tegen elkaar uitgespeeld wilden worden.

Dat grapje kostte Burg Group echter 1,8 miljoen euro boete. Het kartel is verlinkt door mensen van Kühne, dat zijn boete van 4,7 miljoen niet hoefde te betalen omdat deze firma de inbreuk op de mededingingsregels gemeld heeft bij de ACM.

[nog in bewerking]

 

Roller Coasters

In Vlodrop (Limburg) worden theme-rides voor pretparken in de hele wereld gebouwd. Vekoma levert aan Disney, Dollywood en de Efteling, maar ook aan talloze parken in China, Vietnam en Indonesië. Het bedrijf bouwt bovendien virtuele attracties.

In 2018 is Vekoma overgenomen door de Japanse onderneming Sansei Technologies. Vekoma is de voortzetting van Veld Koning Machinefabriek, in 1926 opgezet als constructiebedrijf voor de mijnbouw. De eerste achtbaan werd daar eind jaren zeventig gebouwd, als nieuwe bron van inkomsten na sluiting van de mijnen. Sindsdien heeft Vekoma meer dan zeshonderd theme-rides gebouwd. De laatste jaren vooral ook voor landen in het Verre Oosten.

Sansei Technologies maakt niet alleen amusement rides, maar ook podia voor theaters, custom constructions – onder andere voor sportstadia – en speciale liftinstallaties. De Japanse onderneming nam in 2012 een meerderheidsbelang in het Amerikaanse bedrijf S&S Worldwide.

S&S staat voor Stan & Sandy, een stel dat in de jaren negentig installaties voor bungee jumping bouwde onder de naam S&S Sports. Later schakelde S&S over op air-powered amusement rides. In 2002 huurden Stan en Sandy medewerkers in van Custom Coasters International, een bekende bouwer van houten achtbanen die net failliet was gegaan. In hetzelfde jaar werden activiteiten van Arrow Coasters overgenomen. Zeven jaar later namen de oprichters afscheid van hun bedrijf, om plaats te maken voor venture capital. Die investeerders verkochten de onderneming vervolgens aan Sansei.

Aquaristiek

Zo’n 67.000 huishoudens in Nederland bezitten een aquarium. Daar zitten fanatieke liefhebbers bij, die van hun zeezicht een levend kunstwerk maken. Een bekende leverancier van vis, koraal en ander aquariuminterieur is De Jong Marinelife.

De grootste vis die bij De Jong Marinelife te bestellen is, is een zandhaai van anderhalve meter. Daarvan heeft de groothandel vier exemplaren op voorraad in zijn pakhuis in Spijk bij Gorinchem. Dat distributiecentrum voelt aan als een subtropisch zwembad, want de visopslag is een enorme betegelde ruimte vol stralend blauwe aquaria. Daar zijn overwegend kleine kleurrijke visjes in opgeslagen, maar in aparte ruimtes staan de grotere tanks met vissen van formaat.

Marinelife fishtanksHet is een bijzondere handel voor een aparte niche-markt. Voor een gewone goudvissenkom kan de consument nog wel terecht bij een dierenwinkel in de buurt, maar een serieus aquarium of een echte showtank vergt tijd en geld. En gespecialiseerde leveranciers. De Jong Marinelife koopt wereldwijd in en levert uit aan klanten in alle uithoeken van de globe. Inclusief dierentuinen en Sea Life Aquaria.

Koraal

Daar in Spijk zou een enorme flagshipstore kunnen staan van Marinelife, maar De Jong wil liever niet teveel pottenkijkers in zijn pakhuis. Dat heeft met hygiëne te maken. Zijn voorraadkapitaal zwemt in beheerste condities rond; daar wil de leverancier geen besmettingen van buitenaf bij. Maar goede klanten mogen wel op afspraak langskomen om hun nieuwe aankoop zelf uit te zoeken. Anders biedt de webshop een alternatief.

Behalve tropische vissen verkoopt De Jong Marinelife ook veel koraal en andere vormen van rifleven. Daarnaast levert het bedrijf zelf gemengd zeezout, zeerotsjes en aquariumtechniek.

Mabooze?

Verwaterde whisky: is dat lekker? Veel mensen verdunnen hun sterke drank, dus waarom niet meteen een dunne versie in een stoere fles doen? Made for Aldi, bottled in Zevenaar!

Mabooze WhiskyIn een shot-glas of een cognac-kelkje valt die verdunde whisky of rum tegen. Er komen geen smaken of geuren los als je deze drank walst. Dan maar meteen aanlengen met thee of cola. Er zit een vage smaak aan, een licht luchtje en een paar procentjes alcolol. Een fles kost €7,99 bij de Aldi, dus ook de prijs is verwaterd.

Mabooze heeft een eigen website. Dutch Crafted, Small Batch, Unique Recipe! Blijkbaar is de verwaterde versie speciaal voor Aldi gemaakt, want op die site is een versie van 40% alcohol te zien. Op de homepage staat behalve wat liquorspeak niet veel meer dan een telefoonnummer. Dat leidt naar Zevenaar. Naar Toorank, een contract bottelaar. Best een geinige club, want behalve flessen in opdracht bedenken ze daar ook fancy labels. We laten een selectie de revue passeren.

Coppa CocktailsCoppa Cocktails

In een opvallende verpakking die doet denken aan een ouderwetse cocktail shaker, klaar voor het schap! Zo’n eenheid zet je in de koelkast en als de ladies arriveren doet daddy de shake-shake… In vrouwvriendelijke smaakjes als Cosmopolitan, Mojito en Tequila Sunrise.

Di AntonioDi Antonio

Voor die authentieke Italiaanse dolce-vita. Klassieke fles, drie sterretjes en vaag bekende smaken als limoncello, sambuca bianca en sambuca nera. Die laatste is nieuw voor mij, iets met drop! Maar in Italië vraag ik dan ook altijd naar opa’s grappa!

Petrikox premixPetrikov

Met Petrikov gaan we op de Russische toer. Niet naar de tsarentijd, maar onder trots sovjet-label. Feestelijk mixdrankjes waar Olga noch Svetlana njee tegen zegt. In vrolijke snoepkleurtjes groen, roze en bloedrood. Njagels thuis houden graag!

Van Meers StroopwafelVan Meer’s

De bottelaar heeft ook een oud-hollands fantasiemerk met smaken als stroopwafel, chocolat en brownie. Van mij mogen daar nog wafels (vanille) en drop bij. Iemand als eens erwtensoep- of boerenkool-likeur geproefd? Of gaat dat echt te ver…

Custom Spirits

Niks gaat te ver, want dankzij zogenaamde miniatuurlijnen is Toorank in staat kleinere batches te maken. Dan moet je wel met standaardflessen werken, maar een onderscheidend etiket valt je op het schap ook op. Zo kan je als thema-restaurant ook thema-drank serveren, en bijverdienen aan thema-cadeautjes.

De distilleerderij (eigenlijk is het meer een blenderij) was ooit onderdeel van Metaxa, maar werd in 1990 overgenomen door Toon Blij. In 2019 vond opnieuw een management buyout plaats. De onderneming produceert een slordige driehonderd huismerken, third-party en challenger brands. Nou is alcohol een ietwat gevoelig product, dus niet elk merk leent zich voor een extensie.

Waar staat het begrip Mabooze nou voor? Is dat gewoon een huismerk of een fancy label? Het is geen challenger brand, want dan zou er een ikonisch merk moeten zijn dat uitgedaagd wordt. Daar heeft Toorank er genoeg van. Ik zou Mabooze omschrijven als fun brand, een merk met knipoog. Maar niet voor de liefhebber van rum of whisky, wel voor mannen die een tic in hun cola willen.

Ole_SmokyOle Smoky

De verpakking van Mabooze suggereert moonshine, illegaal gestookte booze. In de VS zou deze drank in grote jampotten verkocht worden, kijk maar eens naar Ole Smoky uit Tenessee. Deze whiskey-blender expandeert nu door kersen, perziken en augurken op sterke drank aan te bieden: moonshine cherries, moonshine peaches en moonshine pickles. Yippie-ya-yee! Hebben de Russen al iets vergelijkbaars?

Big Cola

Coca-Cola en Pepsi hebben te maken met sterke concurrentie in de groeimarkten van Latijns-Amerika en Azië. Een grote cola-challenger is de Aje Group uit Peru met Kola Real en Big Cola. De usp van Aje? Grotere flessen!

Sinds de cola-bottelaars zijn overgeschakeld van glas op pet-flessen, neemt de concurrentie toe. Het dure glas met zijn kostbare retour-verwerking fungeerde als drempel die nieuwe toetreders tegen hield. Nu er goedkope pet-verpakkingen zijn, neemt de concurrentie toe. Coca-Cola en Pepsi krijgen sinds de jaren negentig stevig tegenwerking van private labels en B-merken.

Een voorbeeld van een B-merk producent is de AJE. Opgericht in Peru, maar inmiddels gevestigd in Madrid. Het familiebedrijf verspreidt het verhaal dat Don Eduardo Añaños in de jaren tachtig op de vlucht voor guerrilla-geweld verhuisde naar de stad Ayacucho in de afgelegen provincie Huamanga. Daar was tekort aan van alles, dus gingen vader en zonen Añaños frisdrank maken die huis-aan-huis verkocht werd in afgedankte bierflesjes. In de jaren negentig was het bedrijf groot genoeg om te gaan exporteren, naar Venezulea. Toen werd de frisdrank al in grote pet-flessen verkocht.

Big Cola

Die supersize verpakking werd Kola Real’s unique selling proposition. Vandaar dat het bedrijf in overzeese exportmarkten in Azië en Afrika de naam Big Cola aangenomen heeft. Het bedrijf heeft nu productielokaties in 22 landen. In 2006 maakte de Aje Group de sprong naar Azië, door een bottelarij te openen in Thailand. Sinds 2010 wordt Big Cola verkocht in India. In 2015 waagde AJE de sprong naar Nigeria. het eerste land in Afrika.

De wereldwijde expansie gaat gepaard met een verbreding van het assortiment. Kola Real en Big Cola worden vergezeld van talloze andere smaken frisdrank. Op zijn thuismarkt heeft AJE de biermerken Franca en Caral gelanceerd. Sporade is een energy-drink, wiens naam niet toevallig op Gatorade lijkt. Tevens verkoopt AJE haar eigen water onder het label Agua Cielo.

Het totale volume van AJE is begin 2020 meer dan 3,5 miljard liter aan frisdrank. Sinds het jaar 2000 is de omzet van deze onderneming elk jaar met gemiddeld 22% per jaar gegroeid. Die groei ontstaat doordat AJE vrijwel alle productie in eigen hand houdt en zijn aanbod afstemt op de lokale vraag. In Azie verkoopt het bedrijf bijvoorbeeld cola zonder caffeïne. Behalve grote flessen voor de supermarkten, verkoopt AJE ook veel kleinere eenheden die gekoeld verkocht kunnen worden door een prijs die 25% lager is dan de grote merken. Gevolg is dat AJE binnen vier jaar 40% van de Indonesische verkoop van frisdrank voor zijn rekening nam.

Peet’s

Portfolio poker: zo wordt het spel weleens genoemd van grote multinationals die met enige regelmaat hun merken en activiteiten herschikken. Daarbij spelen marktkrachten een rol. Ze kopen marktaandeel, distributiekracht of inkoopmacht. Maar soms is het ook gewoon een spiel om shareholder value te creëren.

Die beurs komt ineens in beeld voor JDE-Peets. In de naam zien we bekende koffiemerken als Jacobs, Douwe Egberts en Peet’s terug. Al die merken zijn de afgelopen jaren bijeen gesprokkeld met geld van JAB, de John A. Benckiser Holding company.

Benckiser is groot geworden met de productie van Calgon, een wasmiddeltoevoeging om de effecten van kalkrijk zogenaamd hard water te verminderen. Het bedrijf wordt geleid door de Reimann familie, nazaten van de chemicus Karl Ludwig Reimann die met de dochter van oprichter Benckiser trouwde. Kort voor de eeuwwisseling fuseerde het Duitse bedrijf Benckiser onder leiding van de Nederlander Bart Becht met de Britse onderneming Reckitt. Dat bedrijf was bekend van zijn blauw, een toevoeging om witte was nog witter te laten lijken.

Beckiser Reckitt productsDe ondernemingen waren elk belust op groei door acquisities, dus samen werden ze een sterke overname-machine. Al snel beschikte de combinatie over een indrukwekkende portfolio aan bekende merken die via de drogist en supermarkt verkocht worden: Airwick, Clearasil, Dettol, Durex, Scholl, Strepsils, Woolite.

Enkele jaren eerder had Benckiser al het bedrijf Coty overgenomen, van oorsprong een Franse producent van parfums. Coty groeide op armslengte afstand van Reckit-Benckiser uit tot de grootste parfumfabrikant ter wereld. In 2013 werd Coty naar de beurs gebracht. JAB Holding heeft nu een belang van 37%.

Koffie

In 2012 ondernam JAB Holding een vergelijkbare move in de koffiemarkt. Die zomer kochten de Duitsers 13% van de aandelen van DE Master Blenders. In het najaar werden vervolgens Peet’s en Caribou overgenomen, twee Amerikaanse koffieketens. JAB verwierf in 2013 alle overige aandelen van DE Master Blenders en fuseerde dat bedrijf in 2014 met de koffie-activiteiten van de Amerikaanse onderneming Mondelez. De nieuwe combinatie werd Jacobs Douwe Egberts genoemd. Interessant, want Jacobs is van oorsprong ook een Duits merk.

Jacobs Douwe Egberts is na Nestlé de tweede koffiebrander ter wereld. Maar nu heeft JAB Holding het voornemen om dat koffiebedrijf samen te voegen met zijn koffieketens Peet’s en Caribou Coffee, en de combinatie naar de beurs te brengen als JDE-Peets. Eigenlijk hetzelfde als wat eerder met Coty gedaan is.

Peet's Iced EspressoWat weinig mensen beseffen, is dat Peet’s ook Nederlandse wortels heeft. Peet’s is genoemd naar Alfred Peet, een Nederlandse migrant die in de jaren zestig een koffiebranderij in San Francisco begon. Peet heeft mee aan de basis gestaan van Starbucks, want de oprichters van dat merk zijn door Alfred opgeleid.

Het leven van Peet wordt verteld in een biografie, geschreven door Jasper Houtman. Daar is een mooie film van te maken, want Peet is nou zo’n typische koffie-nerd die net als Woody Allen’s Zelig achteloos door de wereldgeschiedenis wandelt. Hij zat als dwangarbeider in Duitsland, maakte als buitenstaander de politionele acties in Indonesië mee en belandde in Berkeley (San Francisco) toen het hippie-tijdperk begon.

Was het een koffie-liefhebber? Peet dronk liever een kopje thee…