UA-118292059-1

Resellers

Amazon prijsvechter?

Amazon waagt dan eindelijk de sprong naar Nederland. Volgens verschillende webwinkel-experts neemt de Amerikaanse onderneming grote leveranciers mee die beter kunnen concurreren op prijs. Volgens Zakenkrant valt die prijzenslag reuze mee. Amazon is zo goedkoop helemaal niet. We gaan eens vergelijken.

Dit verhaal begint met een stelling. Amazon wil de grootste winkel in de wereld worden, maar dat doet Amazon door gemak te bieden. Niet door te concurreren op de laagste prijs. Dat laatste doen de grote Duitse discounters Aldi en Lidl, en tot op zekere hoogte ook retailers als IKEA en Walmart. Maar Amazon concurreert op convenience. Alles bestellen bij één adres en vervolgens thuisbezorgd krijgen. Ideaal voor de luiere klant!

Een prijsvergelijking hebben we al eerder gemaakt toen ons opviel dat de prijs van Amazon huismerk-batterijen enorm hoog is, ruim drie keer zo duur als vergelijkbare batterijen bij IKEA, Lidl en zelfs Albert Heijn. Deze keer kijken we naar andere populaire artikelen, zoals koffiebonen, walnoten en vaatwastabletten. Later vergelijken we bovendien speelgoed, gereedschap en elektronica. Maar eerst shoppen we levensmiddelen onder huismerk.

Espresso koffiebonen

Vergelijken we koffiebonen in standaard verpakkingen van één kilogram, dan zien we wat ook bij batterijen duidelijk was. Amazon gebruikt het leidende A-merk als referentie. Naast grotere Nederlandse huismerken maakt Amazon een dure indruk. Een kilo koffiebonen van Amazon in Duitsland of Engeland is al snel vijf euro duurder dan zo’n kilo van AH of Jumbo huismerk. Bij de Hema en Duitse discounters is het verschil nog veel groter.

Presto koffiebonen€18,99 > Amazon.de Presto (1000 g)
£15,99 > Amazon.co.uk Presto (1000 g)
$18,99 > Amazon.com Fresh (500 g)
€13,69 > AH Perla Finest (1000 g)
€10,25 > Jumbo LaPlace (1000 g)
€ 7,50 > HEMA Espresso (1000 g)
€ 5,99 > Lidl Bellarom (1000 g)
€ 5,99 > Aldi Moreno (1000 g)

Vaatwastabletten

Doen we hetzelfde met vaatwas-tabletten dan is het duidelijk dat Amazon opnieuw niet naar de supermarkten kijkt. Amazon weet waarschijnlijk dat zijn klanten helemaal niet prijsbewust zijn. De prijs van Amazon huismerktabletten is bijna driekwart hoger.

Vaatwastabletten van Jumbo€14,21 > Amazon.de Presto (2 x 60)
£12,69 > Amazon.co.uk Presto (2 x 60)
€ 8,95 > Action Sun Gigapack (105)
€ 8,40 > Lidl W5 (3 x 40)
€ 8,37 > Kruidvat (3 x 40)
€ 8,37 > AH (3 x 40)
€ 8,37 > Jumbo (3 x 40)
€ 8,37 > Aldi Una (3 x 40)

Walnoten

Amazon verkoopt noten en zuidvruchten onder het huismerk Happy Belly. We kijken naar een pond walnoten, al worden ze niet overal per pond verkocht.

Aldi walnoten€12,19 > Amazon.de (500 g)
£10,78 > Amazon.co.uk (500 g)
$19,99 > Amazon.com (1,1 kg)
€ 6,99 > Albert Heijn (500 g)
€ 2,85 > Jumbo (200 g)
€ 3,79 > Aldi (300 g)

Meest populaire producten

Walnoten en koffie zijn mooie voorbeelden, maar het zijn niet de echte bestsellers van Amazon. Wat zijn dat wel? Het bedrijf houdt zelf hitlijsten bij met leiders in elke productgroep. Laten we eens kijken (en vergelijken) in de productgroepen speelgoed,  consumentenelektronika.

In die laatste groep is een vergelijking lastig, want de huidige Top-100 Bestsellers zijn overwegend apparaten die voor Amazon zelf ontwikkeld zijn, zoals Fire apparaten (tablets en tv-ontvangers) en Echo devices. Daarom kiezen we een koffiemolen van Krups. In de categorie speelgoed kijken we naar een doos kleurpotloden en het spel Scrable, respectievelijk nummer 5 en 41 van de Amerikaanse hitparade. In de categorie kleding vergelijken we horloges van het merk Casio G-Shock. Amerikaanse jeans van Levi’s zijn in Europa sowieso niet te koop.

Kleurpotloden

Het merk Crayola dat met zijn potloden hoog scoort in de rankings van Amazon.com in de VS is sinds 2014 ook in de Benelux te koop. Het bedrijf (onderdeel van Hallmark Cards) linkt direct door vanaf de Crayola-site naar Bol.com. Zien we grote prijsverschillen? Dat valt reuze mee. Wie even doorzoekt, vindt ze voor een scherpe prijs. Maar kleurpotloden zijn overal duur en goedkoop te vinden. Net als batterijen.

Crayola potloden£ 7,87 Amazon.co.uk (Crayola 50 stuks)
$ 8,63 Amazon.com (Crayola 50 stuks)
€ 9,62 Amazon.de (Faber-Castell 48 stuks)
€ 8,95 Kleurpotlodenwinkel (Faber-Castell 48 stuks)
€ 8,95 Internet-Toys.com (Crayola 50 stuks)
€11,99 Intertoys (Bruynzeel 45 stuks)
€12,95 Bol.com (Crayola 50 stuks)

Scrabble

Dit van oorsprong Amerikaanse spel is ook in Europa geliefd, dus de verkoopprijzen laten zich goed vergelijken. Probleem is alleen dat Scrabble in verschillende varianten op de markt gebracht wordt. In Noord-Amerika is het eigendom van Hasbro dat het spel als Scrabble New Classic verkoopt in een rode doos. Elders heeft de onderneming Mattel de rechten. Die verkoopt het als Scrabble Original in een groene doos.

Opvallend is dat bij Amazon in Duitsland ook het Amerikaanse spel van Hasbro te koop is, via de wederverkoper Toy World Group in Brooklyn, een tamelijk onbeduidend handelsbedrijfje. Die lift mee met de hogere prijzen van Mattel! Tegelijk zien we dat Amazon zelf de Original versie van Mattel verkoopt in Duitsland voor een verlaagde prijs. Blijkt dat Amazon soms expres de prijs omlaag brengt. Toch een doelgerichte prijsvechter!

$13,44 Amazon.com (New Classic van Hasbro)
€22,64 Amazon.de (New Classic van Hasbro)
€20,59 Amazon.de (Original van Mattel)
£18,70 Amazon.co.uk (Original van Mattel)
€26,99 Bol.com (Original van Mattel)
€33,99 Intertoys (Original van Mattel)

Koffiemolen

We vonden deze koffiemolen ook op een site van Krups zelf. Die verwijst door naar resellers in Nederland. Behalve Coolblue en Expert is dat ook Blokker. De laatste laat levering echter over aan partner Dobeno, die een fikse prijsverhoging toepast. We zien hier CommerceConnector in praktijk, een online dienst die merken verbindt met resellers en andere dropshippers. De meeste prijzen zweven rond de dertig euro, maar soms gaat dit apparaat in de aanbieding en dat scheelt fiks!

Krups koffiemolen$13,88 Amazon.com
€31,29 Amazon.de
£19,99 Amazon.co.uk
€27,95 Expert
€29,99 Coolblue
€38,74 Blokker (partner)

Horloges

Een horloge voor stoere mannen en stuntels, want je kan voortdurend over je eigen benen struikelen: de G-Shock krijg je niet stuk. Zo ziet-ie er althans uit. Ook hier geldt dat aanbiedingen in de gaten houden een lonende tactiek is. We vergeleken de G-Shock GA-100, maar die is bij sommige resellers al niet meer verkrijgbaar. Dus misschien dat dit horloge bij Amazon in de opruiming is. Bij resellers als Bijenkorf is het full-price als nooit tevoren.

Casio G-Shock$69,83 Amazon.com
€69,15 Amazon.de
£59,00 Amazon.co.uk
€84,00 Bol.com
€99,90 Bijenkorf
€99,90 Brandfield

Conclusie

De suggestie dat Amazon de concurrentie wegvaagt omdat de Amerikaanse webwinkel zo gigantisch groot is dat alles goedkoper verkocht kan worden, is gebaseerd op het misverstand dat schaal altijd tot lagere prijzen leidt. Amazon maakt soms gebruik van zijn schaalgrootte om zich in te vechten met (extreem) lage prijzen, maar tegelijk is het systeem van Amazon zo complex dat deze reseller helemaal niet goedkoper kan zijn.

Retailers die schaal slim gebruiken, ontwikkelen een lean model. Dat doen de Duitse discounters Aldi en Lidl, maar ook IKEA. Zij bieden slechts een beperkt aantal producten aan, die in enorme hoeveelheden gemaakt worden. Ze houden ook hun distributie simpel. Al laten ook zij zich meeslepen in de webwinkelgekte, waarop ze dus ook verlies maken! Klanten die naar de winkel komen om hun eigen spullen in een tas te stoppen en naar huis te dragen, zijn nu eenmaal veel goedkoper dan bezorgers.

Vergelijk het aanbod van Amazon met andere aanbieders, dan is er soms een voordeeltje te vinden. Maar het belangrijkste motief voor de consument om bij Amazon te shoppen is gemak (of luiheid), want een structureel prijsvoordeel biedt het Amerikaanse webwarenhuis niet. Zeker niet in levensmiddelen!

Amazon.Go

Amazon overweegt om nu ook in Duitsland na de VS en Engeland fysieke winkels te openen. Goed in de peiling houden, want voor je het weet staan er ook in Nederland ineens Amazon.Go kiosken.

Amazon heeft een wat moeizame relatie met Nederland. Elke zoveel jaar is er weer nieuws: Amazon komt er nu echt aan. Maar Nederland is al die tijd een extensie van Duitsland gebleven voor de Amerikaanse webwinkelgigant. Nederlanders hebben een eigen afdeling bij Amazon.de en de distributie wordt verzorgd vanuit Duitse distributiecentra. Bol.com is simpelweg een te grote barriere voor Amazon.

Maar nu er winkels van Amazon.Go zijn aangekondigd in Duitsland (Welt am Sontag) gaan we wellicht alsnog een vestiging zien opduiken in Nederland. In Hoch Kathareine vielleicht? In de VS beschikt Amazon begin 2020 al over achttien Go-stores. Er zouden plannen zijn voor een paar duizend vestigingen binnen enkele jaren. Maar Amazon wil eerst zijn pilot stores op orde hebben. Wat wordt daar verkocht? Het zijn nu vooral convenience stores met een kleine cadeau-afdeling waar overwegend gemaksvoedsel, drank en snacks worden verkocht onder huismerk.

Whole Foods

Amazon is eigenaar van Whole Foods Market, een biologische supermarkt-keten uit Texas met ruim 400 vestigingen in de VS, Canada en de UK. In Engeland en Schotland heeft deze retailer circa zeven winkels, dus de schaalgrootte daar is beperkt. Het format Amazon.Go wordt in Engeland nog niet beproefd.

Amazon.Go bottlesDat roept de vraag op hoe de inkoop voor de Duitse winkels opgezet gaat worden. Eigenlijk is het logisch dat Amazon pilot stores in alle belangrijke Europese markten gaat beginnen, dus naast Duitsland ook Frankrijk en Engeland. Het aanbod zal waarschijnlijk te vergelijken zijn met dat van de convenience stores van Migros en Marks & Spencer. Gemaksvoedsel, drank, snacks en populaire cadeau-artikelen.

Biebshops

De bibliotheek is een oude rot in de deel-economie. Wat voor internet-investeerders een nieuwe trend is, was al lang bekend bij de uitleners in de boekenbranche. Maar verkoopt de bibliotheek ook weleens iets. Waar zijn de biebshops?

Er is vast wel een ambitieuze bibliotheekbestuurder die met het voorstel kwam: waarom openen we geen winkeltje bij onze druk bezochte boekenuitstalling? Zo eentje die leesbenodigdheden verkoopt en andere media onder de aandacht brengt. Waarop een andere bestuurder waarschijnlijk nuchter reageerde: verkopen is geen core business. En het kan per saldo geld kosten. Dat risico nemen we beter niet.

Laten we eens kijken hoe die belangenafweging afgelopen is. Waar zijn de winkeltjes? De bibliotheek in Huizen heeft er eentje. Die verkoopt leesbrillen, boekenleggers, kunstkalenders en Delfts Blauwe tasjes. De bibliotheek Helmond-Peel heeft een onderwijswinkel. Bij de bibliotheek in Veenendaal heeft de stadswinkel onderdak gevonden.

Olifantenpaadje

De webshop van de bibliotheek Helmond-Peel maakt gebruik van op-shop, een online winkelprogramma van Olifantenpaadje uit Eindhoven. Dit bureau is gespecialiseerd in webwinkels voor culturele instellingen. Nu zijn dat vooral bibliotheken, maar waarom niet ook theaters, musea en concertpodia?

We tellen een slordige 27 bibliotheken in het klantenbestand van Olifantenpaadje. Het merendeel gebruikt de web-app om activiteiten onder de aandacht te brengen. Bijeenkomsten, taalclubs, bezigheden voor kleuter, peuters en het onderwijs. Maar ook leescampagnes zoals Kilometerlezen. Doorgaans gratis, maar de bibliotheek Dommeldal verkoopt ook tickets voor events, bijvoorbeeld in een lokale Kasteelhoeve. Dan heb je ook wat!

Grote steden

Eindhoven is een grote stad, maar wat gebeurt er elders. De bieb in Amsterdam (OBA) heeft geen winkel, maar wel een compleet restaurant aan de Oosterdijk. Bovendien verhuurt OBA ook zalen voor evenementen, net als de bieb in Rotterdam. In Den Haag koppelen ze kortingsacties aan de bibliotheekkaart. En Utrecht bereidt zich voor op de nieuwe vestiging in het voormalige postkantoor aan Neude. Komt daar ook horeca in? Of een biebshop?

muji-copycats

In China zijn enkele nieuwe retail-formules ontstaan die zich spiegelen aan Muji in Japan. De oprichters zijn vaak geïnspireerd door Nordic design (IKEA, H&M, Cos) maar ze kijken ook naar Hema in Nederland. Betaalbare basics en alledaags design. Spoedig ook in een Nederlandse winkelstraat?

Miniso LampDe winkelketen Miniso presenteert zich als het initiatief van een Chinese ondernemer en een Japanse ontwerper uit Tokio. De keten zou sinds 2011 zijn uitgegroeid tot een gigant met een omzet van 2,5 miljard dollar in 4800 winkels. Een aantal van die winkels staat in de VS, en sinds vorig jaar ook in Spanje, Ierland en Duitsland. Afgelopen najaar deed Miniso mee aan de beurs Maison & Objet in Parijs, waar circa veertig eigen designs getoond werden. Onlangs is de eerste winkel in Londen geopend, waar Miniso zich potsierlijk positioneert als Japans.

Tea at OCEEen andere nieuwe lifestyle retailer uit China is OCE. Deze formule is zo’n beetje IKEA + H&M: mode en woonwaren met een Nordic signatuur. OCE staat voor Objects, Clothes, Experiences. Deze retailer doet niet moeilijk over zijn afkomst. De tweetalige site is een dot-cn. Maar de modellen die de kleding tonen zijn wel Europees. En veel design komt uit Scandinavië. OCE heeft eind 2019 een slordige zestig vestigingen in China. Van internationale ambities is (nog) geen sprake.

Lipstick at NOMEEn dan is er nog NOME, een andere Chinese formule die zich baseert op de combinatie van Zweeds design en een Chinese supply chain. NOME heeft een breed assortiment (meer dan 3000 stock keeping units) variërend van mode en meubels tot skincare en food. Er zijn meer dan 300 vestigingen in China en de eerste overzeese pilot stores worden voorbereid. NOME wil naar Londen.

Design in Europe & Made in Asia

De online aanwezigheid van deze formules is beperkt, maar misschien onttrekt zich dat aan de blik van buitenlanders omdat ze hun webshops koppelen aan WeChat, toegankelijk voor smartphones in China.

De betrokken ondernemers baseren hun formules op ketens zoals IKEA en MUJI die al in China actief zijn. De Japanse onderneming MUJI heeft daar last van, want de inkoop van deze winkelketen is veel duurder. En dus zijn de verkoopprijzen ook hoger. MUJI heeft jaren van winstgevende groei achter de rug, maar de laatste cijfers zijn wat minder florissant. MUJI gaat daarom zijn sourcing aanpassen.

De combinatie van Design in Europe & Made in Asia hoeft zich niet te beperken tot de Nordic regionen. Ook voor onze HEMA is dat een aanlokkelijk alternatief. Er is veel venture capital voor deze Chinese groeiformules. Misschien kan HEMA Amsterdam zich associëren met HEMA Hongkong.

Op 13 november wordt bekend dat Blokker-eigenaar Michiel Witteveen een franchise heeft genomen op Miniso en vestigingen gaat openen in Amsterdam, Rotterdam en Eindhoven. Witteveen verwacht dat de keten zal uitgroeien tot een stuk of vijftig winkels.

Daigou

Er bestaan online platforms voor mensen die aan autodelen doen, die gereedschap uitlenen of partnerruil spannend vinden. We kennen AirBnB en Uber als giganten in de deel-economie, maar het Chinese fenomeen Daigou gaat nog een stap verder. Daarbij worden Chinese gemeenschappen in het buitenland ingeschakeld om producten in te kopen voor opdrachtgevers thuis in China.

Het woord daigou betekent letterlijk ‘kopen voor een ander’. Bestelbusjes vol Chinezen storten zich in Australië en Europa op de melkpoeder voor zuigelingen of andere producten die geliefd zijn back home in China.

Daigou by Chinese NavyIn Australië schat men dat meer dan 50.000 Chinese immigranten inkopen voor hun moederland. Volgens de BBC zijn er wereldwijd meer dan een miljoen daigou-inkopers actief, maar die rekent waarschijnlijk ook shoppende toeristen mee. De praktijk is illegaal als de douane omzeild wordt, maar ook de Chinese marine doet eraan mee – zo bleek deze zomer tijdens een tussenstop in Sydney Harbour. Dat zijn de professionele omzeilers.

Belastingheffing

Het verschijnsel zou ontstaan zijn in 2005, nadat de Chinese overheid de belasting op importproducten verhoogde. In 2008 barstte het melkpoederschandaal los – er bleek kunststof toegevoegd te zijn aan Chinese zuigelingenvoeding. Gevolg was dat Chinese ouders bereid waren extra te betalen voor melkpoeder uit ‘veilige’ landen. In 2011 kreeg dit person-to-person systeem een impuls door de lancering van Weibo en WeChat, social networks die grensoverschrijdende  1:1 communicatie vergemakkelijken. Daigou-traders openen onder andere winkeltjes op Weidian, de shop-extensie van WeChat.

Daigou sourcingSinds begin 2019 zijn een aantal productgroepen vrijgesteld van belasting, als die ingekocht worden bij elektronische platforms door middel van van enkelvoudige transacties. Elke Chinees mag jaarlijks voor ruwweg max 3800 dollar in het buitenland bestellen, meldt de website Asia Assist.

Bovendien moeten Daigou-handelaren zich nu registreren en belasting betalen. De douane controleert sinds begin 2019 strenger, want de fysieke invoer wordt doorgaans door reizigers verzorgd. De Chinese overheid probeert de particuliere parallelhandel zo in te perken, want het scheelt miljoenen aan belastinginkomsten.

D2C

Daigou beperkt zich niet alleen tot melkpoeder. Ook luxe-producten, elektronica en bijvoorbeeld wijnen zijn doelwit van daigou-traders, stelt blogger dumbshanghai (so kind to alowe me using her dragon illustration) vast. Een paar jaar geleden werd geschat dat 40% van alle luxegoederen-aankopen in China de daigou-route volgden. Adviesbureau Bain & Co meende dat deze stroom in 2016 een waarde van zes miljard dollar vertegenwoordigde.

Door handelaren wordt het verschijnsel al omschreven als D2C: Daigou-to-Consumer. Dat is een variant op Direct-to-Consumer. Merkleveranciers leren nu langzaam dat deze variant van D2C een goedkope vorm van marktonderzoek oplevert. Er is zelf een zogenaamde daigou-hunter, een online dienst om na te gaan of een specifiek merk te koop wordt aangeboden op Chinese marktplaatsen. En met een webplatform zoals Daigousales (initiatief in Australië) en diensten zoals Luxury Daigou in Londen wordt het fenomeen op inkoopmarkten versterkt.

Knoppers in ChinaWafels

Een voorbeeld van een merkleverancier die op de daigou-train sprong, is de Duitse zoetwarenproducent Storck. Die leverde wafelrepen van het merk Knoppers aan Aldi in Australie, waar opgemerkt werd dat deze producten massaal ingekocht werden door Chinese daigou-traders. Storck levert zijn product nu direct aan Chinese groothandels. Ook Weet-Bix zag de schappen in Australië leeggeroofd nadat het product was verschenen in een Chinese soap-serie.

Misschien een suggestie voor onze peperkoek!

 

HEMA terug naar 100!

Ondernemingen moeten groeien. Meer van hetzelfde werkt echter niet als je bijzonder wil zijn. HEMA is de normaalste zaak van de wereld, maar HEMA is ook uniek. Vrijwel alles bij de HEMA is nergens anders te koop. Doordat de formule in Nederland echter meer dan 500 winkels heeft, wordt het alsnog alledaags goed. Daarom moet HEMA flink krimpen. Terug naar 100!

HEMA_pollepelsAmerikaanse vrienden op bezoek in Nederland willen altijd even naar de HEMA. Niet voor de rookworst, maar voor kleinigheden die uniek zijn. In geen enkel ander warenhuis te koop. HEMA is voor hen een cultstore, net zoals MUJI uit Japan dat is.

MUJI en HEMA laten hun aanbod exlusief ontwerpen en maken, een aanpak die is afgekeken van Marks & Spencer. M&S heeft in Engeland echter hetzelfde probleem als HEMA: zo groot gegroeid dat klanten het aanbod normaal zijn gaan vinden. Ondergoedleverancier van de natie. Een geschenk van HEMA, daar kun je niet mee aankomen. Te alledaags. Terwijl de winkel vol staat met cadeau-potentieel.

Ruim twintig jaar geleden maakte ik een portret van de HEMA waarin me uitgelegd werd dat naast de warenhuizen in de stadscentra ook buurtwinkels geopend zouden worden. Voor het dagelijks brood en huishoudelijke artikelen. HEMA, Huismerk van Nederland.

Die ver-alledaagsing is het tegenovergestelde van de ver-bijzondering die HEMA historisch onderscheidt van andere warenhuizen. De formule heeft in Nederland meer dan 500 vestigingen. Breng de schaal terug, of maak onderscheid tussen HEMA Alledaags in de buurt en HEMA Uniek in de stad. Dan biedt de laatste een springplank voor HEMA Amsterdam in het buitenland. Maak alledaags weer buitengewoon.

Hoe heeft IKEA dat overigens opgelost? Door sneller nieuwe collecties uit te brengen?

Riley Rose

Riley Rose is een cosmetica-label van Forever 21, een Amerikaanse winkelketen voor fast fashion met Koreaanse roots. De onderneming brengt dit merk naar de consument in de vorm van een nieuwe winkelketen.

In 2017 begon Forever 21 een proef in dertien winkelcentra met eigen winkels onder het label Riley Rose. Forever 21 heeft relatief jonge meisjes als doelgroep, een segment dat niet goed bediend wordt door meer volwassen cosmetica-retailers. Via Riley Rose verkoopt Forever 21 talloze merken met een jeugdige uitstraling, maar ook zelf ontwikkelde brands. De uitstraling is tamelijk pink.

Het assortiment van Riley Rose bestaat voor de helft uit beauty-producten; het andere deel zijn snacks, stationary, lifestyle producten en home decoration.  In de webshop ligt de nadruk echter op cosmetica.

In het najaar van 2019 werd Forever 21 gedagvaard door zangeres Ariana Grande omdat haar beeltenis, muziek en songteksten gebruikt worden voor een nieuwe productlijn. Schijnbaar had Forever 21 met de popster onderhandeld over een brand endorsement deal maar zijn partijen niet tot overeenkomst gekomen. Grande maakt bezwaar tegen het ongeoorloofd gebruik van haar bekendheid.

Eind september 2019 heeft Forever 21 uitstel van betaling aangevraagd.

Mealworms

Een mijlpaal, dat zijn de gekruide meelwormen die deze week bij Lidl in het schap liggen als tussendoortje. Vader kijkt naar vrouwenvoetbal met een bakje mealworms binnen handbereik. Nederland anno 2019.

Het is een experiment van Lidl Nederland, die samen met enkele leveranciers een assortiment Future Goods heeft samengesteld waarmee diverse duurzaamheidsvraagstukken dichter bij een oplossing kunnen komen. Als we onze levensstijl niet aanpassen, vreten we immers de aarde op voordat onze kleinkinderen aan de beurt zijn.

In de zomer van 2018 heeft Lidl verschillende producten vergeleken en een keuze gemaakt voor twaalf leveranciers wiens artikelen met hulp van incubator StartLife (Universiteit Wageningen) marktrijp gemaakt zijn. Marktrijp in de zin van: geschikt voor Lidl. Voorbeelden zijn Krusli ontbijtgraan op basis van reststromen, Gro bitterballen van oesterzwam, Arenshof aardappelbrood en insektensnacks van Little Hero. Dat laatste zou een private label voor producten van Tinyfoods uit Lelystad kunnen zijn.

De producten zijn vanaf donderdag 27 juni te koop en worden na de eerste levering niet meer aangevuld; het is een bijzondere weekaanbieding. Bij gebleken succes is de aanbieding voor herhaling vatbaar. Het is voor zulke leveranciers waarschijnlijk een uitdaging om zulke hoeveelheden te produceren en aan het end van de rit nog wat te verdienen ook. Lidl verkoopt de insekten voor €3,99 per 14 gram. Bij Tinyfoods zelf betaal je €18,58 voor 40 gram.

Retail Revival met eBay

Online marktplaats eBay wil zijn merchants bijstaan in cross-channel verkoop. Daarom heeft het bedrijf in de Verenigde Staten, Duitsland, Italië en onlangs ook Engeland lokale steunpunten geopend waar starters advies krijgen van experts die helpen om offline aanbod ook online te verkopen, en vice versa. Vraag is: doet Marktplaats mee?

De eerste Amerikaanse stad die profiteert van het eBay-experiment met lokale retailers was Akron in Ohia (USA). De stad telt meer dan 18.000 eBay-sellers. Om Retail Revival in Akron vorm te geven, werkt eBay sinds begin 2018 samen met de gemeente en de lokale universiteit. De tweede plaats was Lansing in Michigan (USA). In 2019 is het programma uitgerold naar Greensboro (North Carolina), Baton Rouge (LA) en Halifax in Canada.

Ontstaan in Duitsland

Het idee om eBay te betrekken bij een stimuleringsprogramma voor lokale ondernemers stamt uit Duitsland, waar eBay in 2015 uitgedaagd werd door de gemeente Mönchengladbach om in te stappen in een project samen de lokale universiteit. Er werd zelfs een aparte site opgezet (MG-BEI-EBAY) die nu geëvolueerd is in de eerste Duitse city-page van eBay. De achttien deelnemende ondernemers realiseerden afgelopen jaar een online omzet van 90.000 euro per stuk.

Een tweede stad in het Duitse programma was Diepholz. Daar doen nu elf ondernemers mee. Nieuwe steden kunnen zich aanmelden bij eBay.

Het experiment in Duitsland werd door eBay in Italië overgenomen voor een proef met de stad L’Aquila waar veertien ondernemers zich aanmeldden. Het merendeel daarvan lijkt inmiddels echter alweer afgehaakt te zijn.

Vlooienmarkt

In Frankrijk koos de lokale vestiging van eBay voor een proef met de beroemde vlooienmarkt Les Puces de Paris, Saint-Ouen. Deze samenwerking begon in 2016. Daar doen veel handelaren zo te zien nog wel steeds mee.

De meest recente loot aan de stam is de Britse stad Wolverhampton. Door de Engelse vestiging van eBay is aan Retail Revival eind 2018 een popup-store toegevoegd, waarvoor een voormalige nachtclub in het centrum van de stad is gehuurd. Op de bovenverdieping kunnen lokale ondernemers terecht voor praktische bijstand.

Bij een recente evaluatie stelde eBay dat er wereldwijd nu 182 lokale ondernemers meedoen met dit programma, waarvan 60% niet eerder met eBay samenwerkte. Opgeteld waren deze merchants vorig jaar bij 37.000 transacties betrokken. Twee pure players hebben dit jaar een echte winkel geopend.

Retail Revival bij Marktplaats?

Is zo’n Retail Revival wat voor Nederland? Dan moeten we begrijpen dat eBay hier zwaar leunt op Marktplaats en amper een eigen positie heeft. Marktplaats is echter een platform met beperkt potentieel, onderdeel van de Classified Group, samen met Gumtree in Engeland en 2dehands in België.  Dat zijn einzelgängers in eBay-verband. Deze groep staat dan ook in de etalage, al kan dat reden zijn om het platform eBay opnieuw apart te positioneren in Nederland.

Grappig is dat Google in dat gat gesprongen is met zijn Digitale Werkplaats, een mobiel schooltje dat door het land reist om les te geven aan lokale ondernemingen. De trainingen worden ook gegeven bij hogescholen en universiteiten in het land. In Amsterdam worden meer gespecialiseerde opleidingen verzorgd, zoals Google voor Kunstenaars bijvoorbeeld.

Fat Cat Batteries

Aan low-involvement en low-frequency bestedingen kunnen retailers veel geld verdienen. Kijk maar eens wat een vergiet kost bij Blokker of bij de HEMA. Zulke achteloze aankopen stellen winkelketens in staat om scherp te concurreren met andere aanbiedingen. Wat je verliest op loss leaders, maak je goed op profijtpakkers. Batterijen zijn bv een productgroep waarop sommige winkels veel winst maken.

bunnyHet verhaal dat Amazon inmiddels zo sterk is dat ze Duracell in één seizoen van de positie als marktleider in batterijen verdreven hebben, is een vergissing. De bron van die misvatting is panelonderzoek (van 1010DATA) waar je uit mag afleiden dat Amazon met zijn huismerk basisbatterijen in de Verenigde Staten binnen een jaar online meer is gaan verkopen dan Duracell. Dat is op zich indrukwekkend, maar als je beseft dat ook in de VS meer dan 96% van alle batterijen offline over de toonbank gaat, wordt de prestatie van Amazon toch in een ander perspectief geplaatst.

De manier waarop Amazon batterijen verkoopt, laat iets zien van de Amazon-logica. Voor een kleine verpakking rekent het webwarenhuis namelijk een hoge prijs. Veel hoger dan andere winkelketens. Maar bestel je bij Amazon in de USA of de UK een verpakking met honderd AA-batterijen, dan concurreert het webwarenhuis ineens met Lidl en IKEA, de goedkoopste aanbieders. Amazon stimuleert dus grossiersgedrag bij zijn klanten, zeker bij de Prime-doelgroep die bezorging afrekent via een abonnement.

Op het Europese vasteland speelt Amazon dat spel nog niet. Europese klanten kunnen alleen dure huismerk-batterijen bestellen: fat cat batteries. Als we wat prijzen vergeleken op de Nederlandse markt en dan zie je meteen dat Amazon met zijn huismerk Basic niet in de buurt komt van echte lean retailers zoals IKEA, Lidl, Aldi en zelfs HEMA en Albert Heijn.

  • 1,79 (12 zink-kool AA > Panasonic) Action
  • 1,79 (10 alkaline AA > Alkalisk) IKEA
  • 1,89 (10 alkaline AA > Aerocell) Lidl
  • 1,79 (8 alkaline AA > Topcraft) Aldi
  • 1,89 (8 alkaline AA > AH Basic) Albert Heijn
  • 2,50 (10 alkaline AA > Basic) HEMA
  • 1,29 (4 alkaline AA > Ansmann) Batterijenstunter
  • 2,99 (10 alkaline AAA) Jumbo
  • 1,99 (4 alkaline AA) Kruidvat
  • 4,81 (8 alkaline AA > Amazon Basic) Amazon
  • 3,86 (4 alkaline AA > Philips) Blokker
IKEA bij Amazon

Ook bij Blokker zijn alleen dure batterijen te koop, maar dat komt omdat het huismerkbeleid bij deze onderneming verdampt is. Blokker heeft geen basic batterijen meer. Jumbo heeft dat ook niet op orde. Zelfs bij prijsstunter Kruidvat zijn basisbatterijen drie keer zo duur als bij IKEA. Dat wordt geaccepteerd zolang er maar een duurder A-merk naast ligt. Dat is ook wat Amazon in Europa doet. Bij IKEA kost één alkaline AA batterij 18 cent, bij Amazon is de stuksprijs zestig cent. Dat is ruim drie keer zo duur.

Wat gebeurt er wanneer IKEA zijn batterijen via Amazon gaat verkopen? Dat is geen theoretische vraag. Bij alle vestigingen van Amazon zijn batterijen van IKEA te bestellen. Dat zijn echter aanbiedingen van handelaars. In de Verenigde Staten is dat ondermeer Island Dogs die $11.34 in rekening brengt voor twee 10-packs, dat is $5.67 per stuk. Bij IKEA zelf kost zo’n 10-pack $2.99. Er zijn in de VS meer traders die IKEA-batterijen verkopen.

Hetzelfde is te zien in Engeland. Verschillende handelaars die batterijen van IKEA verkopen, vanaf £3.74 per 10-pack. Bij de lokale IKEA kost zo’n pakje £2.25. Maar in de UK wordt inmiddels hard geconcurreerd door deze IKEA-traders, want de goedkoopste aanbieder doet ook aan gratis bezorging.

Nederlandse klanten die IKEA-batterijen bij Amazon willen bestellen kunnen terecht bij de Duitse vestiging van het webwarenhuis. Ook daar verschillende traders, de prijs begint bij €7,45 per 10-pack (inclusief thuisbezorging). Dat aanbod is afkomstig van een Britse handelaar, dus de batterijen worden vanuit Engeland verscheept. Er zijn ook Duitse traders, maar daar kost een bestelling meer dan twintig euro voor tien AA-batterijtjes. Bestel dan maar gewoon direct bij IKEA, dat kan immers ook.

Logica van vraag en aanbod?

De oorzaak van deze krankzinnige prijsverschillen is een optelsom van factoren. Het grote onderscheid illustreert dat hetzelfde product bij verschillende retailers een andere rol heeft. Elk hanteert zijn eigen logica. Dat is mogelijk omdat batterijen voor de meeste kopers een low-interest en low-frequency aankoop zijn. Consumenten besteden er niet veel aandacht aan, dus retailers durven soms een prijs te vragen die vele malen hoger is dan elders. Kijk maar eens wat batterijen bij een benzinestation kosten.

Er worden door de grote retailers klantgroepen met een verschillende prijsperceptie en inkoopgedrag bediend. De prijsbewuste rationele klant houdt zijn voorraad op peil door in te kopen bij IKEA of een andere prijsaanbieder. De impulsklant koopt pas wanneer batterijen nodig zijn, prijs speelt geen rol. Daar zitten ook de A-merkkopers bij. De gemaksklant laat ze bezorgen. Is minder prijsgericht. De laatste groep dat zijn ook mensen die Amazon Prime nemen. Vandaar dat Amazon een impulsaanbod heeft (8-pack) en een prijs-concurrerend aanbod (100 pack) voor de klant die vooruit denkt.

Een meting in 2010 van de website Batterijvergelijker (zie verderop) toont ruwweg hetzelfde resultaat als de recente vergelijking.

RANK Merknaam/type Type cap (mAh) prijs/st prijs in ct/Ah
1 – IKEA alk 1830 0,20 10,9
2 – TopCraft (Aldi) alk 1920 0,22 11,7
3 – Euroshopper alk 1880 0,22 11,9
4 – BestBudget (Blokker) alk 1820 0,25 13,7
5 – Kodak ziko 0650 0,13 21,5
6 – Duracell Procell alk 2000 0,45 22,5
7 – Hema huismerk Alkaline Basis alk 1830 0,50 27,1
8 – AH huismerk alk 2100 0,75 35,7
9 – Hema Alkaline alk 1850 0,75 40,5
10 – Hema Super Alkaline alk 2030 1,25 61,5
11 – Varta High Energy alk 2050 1,32 64,5
12 – Duracell Plus alk 2010 1,41 70,3
13 – Energizer Ultimate Lithium lit 3040 2,50 82,2